نخستین نشست تخصصی صنعت و دانشگاه با موضوع ارزیابی تولید کاشی و سرامیک به «روش پودر خشک» در دانشگاه میبد برگزار شد

به گزارش روابط عمومی دانشگاه میبد، در راستای مأموریت تخصصی ابلاغ شده به دانشگاه میبـد در آبان‌ماه 1404 از سوی معاونت پژوهشی وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در راستای «بهبود، ارتقـاء و توسعۀ صنایع کاشی و سرامیک استان یزد» و بر اساس مادۀ 5 سند آمایش سرزمین مبنی بر ضرورت مأموریت‌گرایی و تمرکز دانشگاه‌ها بر مسائل و نیازهای اساسی کشور، یک نشست تخصصی با حضور صنعت‌گران و دانشگاهیان با عنوان «تولید کاشی به روش پودر خشک: چالش‌ها و فرصت‌های تولید در استان یزد» با همت گروه مهندسی مواد دانشگاه میبد در سالن شهید جندقی برگزار گردید. 
در ابتدای این نشست، دکتر سمیه سادات موسوی، رئیس دانشکدۀ فنی و مهندسی ضمن خیرمقدم به مهمانان جلسه، با بیان تأکید مقام معظم رهبری بر مورد مأموریت‌گرا کردن دانشگاه‌ها («مأموریت محور‌کردن دانشگاه‌ها بسیار فکر خوبی است؛ این را من تأکید می‌کنم که حتماً این کار انجام بگیرد») یکی از سیاست‌های کلان دانشگاه میبد را ورود جدی‌تر به صنعت تولید کاشی و سرامیک برای کمک به حل معضلات آنها در شهر میبد و استان یزد دانست و ظرفیت‌های دانشکدۀ فنی و مهندسی و گروه مهندسی مواد را در این زمینه بسیار مثبت ارزیابی کرد.
در ادامۀ جلسه، مهندس ماناسادات میرمحمدصادقی از اعضای هستۀ پژوهشی طرح اولویت محور شهید احمدی‌روشن (دورۀ هشتم) بنیاد ملی نخبگان استان یزد سخنرانی با عنوان «بررسی فرآیند خشک در تولید کاشی و سرامیک با تمرکز بر طراحی و بهینه‌سازی پودر خشک» ارائـه کرد که در آن، به مرور پیشرفت‌‌های اخیر در این حوزه با تأکید بر فرمولاسیون و طراحی بدنه پرداخت.
 سخنران بعدی جلسه، مهندس مریم یزدی از کاشی روماک نائین با عنوان «تولید سرامیک به روش پودر خشک مبتنی بر اصول نوآوری در تجهیزات» بود. کاشی روماک در سال 1398 آغاز به کار کرده است و تماماً بر اساس تکنولوژی تولید بدنه بر مبنای پودر خشک است. مهندس یزدی اعلام کرد عمدۀ مشکلات تولید کاشی کف در این کارخانه در یک فرآیند چند ساله تقریباً حل شده است و دانش فنی تولید بر مبنای روش پودر خشک در این کارخانه در تمام قسمت‌‌های انتخاب مواد، تهیه بدنه، لعاب و انگوب و چاپ، و بحث پخت کاشی‌ها عملا نهادینه و بومی‌سازی شده است.
در ادامه، مهندس خودی، مدیر تولید شرکت کاشی احسان میبد اعلام کرد کاشی احسان مفتخر است که در سال 1382 تکنولوژی تولید کاشی به روش پودر خشک را برای اولین بار در ایران معرفی کرده است. وی یادآور شد که شرکت کاشی احسان در آن زمان، بعد از مجتمع کاشی میبد، احتمالاً دومین کارخانۀ کاشی تأسیس شده در میبد بوده باشد که اگر در توسعۀ کاشی و سرامیک در آن دهه و دهه‌های بعدی در شهر میبد و استان یزد، بحث تولید به روش پودر خشک جدی‌تر گرفته می‌شد شاید الان تمام کارخانه‌های میبد به این سمت رفته بودند و یک هم‌افزایی زیادی در این زمینه انجام گرفته بود. وی با نشان دادن یک کاشی به ابعاد 40 در 40 سانتیمتر که به روش پودر خشک و در کاشی احسان میبد تولید شده است گفت در شرایطی که می‌توان این کاشی را با تمام ویژگی‌های یک کاشی استاندارد ولی با قیمت حداقل 50 % (پنجاه درصد) کمتر تولید کرد، چرا این مسأله نباید در صنعت استان یزد جدی گرفته شود؟
در ادامه، مهندس عطارزاده مدیر تولید کارخانه شایان سرام میبد اعلام کرد که علی‌رغم اینکه کاشی شایان سرام از سال 1395 آغاز به کار کرده است و دارای تکنولوژی جدیدتری نسبت به شرکت احسان می‌باشد، اما هیچ یک از کارخانجاتی که  در ایران به روش پودر خشک کاشی تولید می‌کنند به قسمت «گرانول‌ساز» مجهز نیستند و احتمالاً یکی از دلایلی که تکنیک پودر خشک در ایران و به ویژه در استان یزد نتوانست جا بیفتد، همین عدم خریداری این بخش از تکنولوژی تولید گرانول است که در صورتی که این مسأله حل شود، بخش گسترده‌ای از مشکلات تولید به روش پودر خشک نیز به نوبۀ خود رفع خواهد شد. وی همچنین اعلام کرد که شرکت سازنده اخیراً تکنولوژی استفاده از دو نوع آسیاب، یکی برای آسیاب مواد نرم و دیگری برای آسیاب مواد سخت، را پیشنهاد داده است که در صورتی که واقعاً اجرایی شده باشد، بسیاری از معضلات و چالش‌های تولید به روش پودر خشک به ویژه در بخش انتخاب مواد اولیه را حل خواهد کرد.

دکتر هادی برزگر بفروئی، دکترای مهندسی سرامیک و عضو هیئت علمی گروه مهندسی مواد دانشگاه میبد نیز در این جلسه پیشنهاد کرد، یک کارخانه که هم‌اکنون به روش ترساب کاشی و سرامیک تولید می‌کند، با نصب تجهیزات تهیه بدنه به روش خشک‌ساب (و نه جایگزینی آنها با تجهیزات ترساب)، تولید مدل‌های ساده‌تر کاشی و سرامیک را به واحد پودر خشک بسپارد و با توجه به دغدغه‌های تولید در هر سه حوزۀ تأمین آب، گاز و برق در روش ترساب، با تولید محصولات اقتصادی (مقرون به صرفه) با استفاده از روش پودر خشک، تاب‌آوری صنعت خود را در شرایط پیچیدۀ تولید یا در ماه‌های اوج ناترازی افزایش دهد.
در ادامۀ جلسه، دکتر مهدی فیض‌پور دبیر این نشست و عضو هیئت مدیرۀ انجمن سرامیک ایران در سخنانی، ضمن مقایسۀ شرایط تولید کاشی به روش دو پخت در سال‌های دهـۀ 50 و 60 شمسی در ایران و انتقال از این روش هزینه‌بر به روش تک‌پخت سریع (مونو پروزا) در دهۀ 70 شمسی، نهادینه شدن روش تک‌پخت سریع (مونو پروزا) در سال‌های بعدی در ایران را به عنوان الگویی مناسب برای توسعۀ روش پودر خشک در شرایط امروزی بر شمرد. با این وجود، دکتر فیض‌پور تأکید کرد که هدف این نشست به هیچ عنوان معرفی تکنیکی برای «جایگزینی» روش ترساب کنونی (استفاده از اسپری درایر در تولید گرانول) نیست و عملاً برخی ویژگی‌های بسیار مثبت روش ترساب اساساً قابل جایگزینی با هیچ روش دیگری نیست اما با توجه به ناترازی‌های گسترده‌ای که در حال حاضر گریبان‌گیر صنعت شده و چشم‌انداز کوتاه مدتی نیز برای حل آنها به نظر نمی‌رسد، شاید توجه و هم‌افزایی صنعت در زمینۀ تهیه بدنه با تکنیک پودر خشک بتواند در درجۀ اول به حل مشکلات خود صنعت در این شرایط سخت کمک کند. وی تأکید کرد که کشورهایی همانند ایتالیا و برزیل که هر دو جزو بزرگترین تولید‌کنندگان کاشی در جهان هستند، تجربیات بسیار موفقی در زمینۀ تهیه بدنه دارند که لازم است برای هر گونه توسعۀ صنعت در این حوزه، از مشاوره‌های آنها نیز بهره جست. 
شایان ذکر است در این نشست هم‌اندیشی، مدیران فنی شرکت‌های کاشی و سرامیک احسان میبد، شایان سرام میبد و روماک نائین که هر سه به روش پودر خشک کاشی تولید می‌کنند و نیز نمایندگانی از شرکت‌های کاشی عقیق، روکاسرام، ایفاسرام، و کاشی مریم حضور داشتند و بحث‌های فنی بسیار خوبی در بین اعضاء در گرفت. دانشگاه میبد مفتخر است به عنوان محل هم‌اندیشی و تضارب آراء در فرآیند تولید کاشی و سرامیک، نقش خود را در این حوزه به خوبی ایفاء نماید. همچنین، در این جلسه پیشنهاد شد تا «دبیرخانۀ کاشی و سرامیک» در محل دانشگاه میبـد تأسیس شود و برگزاری چنین نشست‌هایی با محوریت بررسی تولید کاشی و سرامیک و چشم‌انداز آیندۀ تولید تداوم یابد.